Collection

BIJL GUILLAUME

Guillaume Bijl is een autodidact. Hij volgde een theateropleiding, maakte decors en heeft geschilderd. Vanaf de jaren zeventig maakt hij ruimtelijk werk en zoekt hij een alternatief voor de conceptuele kunst, die volgens hem te ver staat van het grote publiek. In plaats hiervan betrekt hij de kijker direct bij de kunst. Dit komt sterk tot uiting in de reeks ‘Behandelingen’ (1975-78), een project dat om praktische redenen echter nooit is uitgevoerd. In een geënsceneerd decor zou de toeschouwer een soort van levensfasebehandeling ondergaan.

Deze reeks vormde de basis voor de latere ‘Transformatie-installaties’, die Bijl zelf een realiteit in de onrealiteit noemt. Een eerste vorm van dergelijke installaties zijn de ‘Kunstliquidatieprojecten’. In een fictief pamflet (1979) laat Bijl de overheid besluiten dat kunst overbodig is en dat alle kunstinstellingen dan ook omgevormd moeten worden tot ruimten met een sociaal nut. De eerste kunstruimte die zo’n ingreep ondergaat, is de Antwerpse galerie Ruimte Z, die getransformeerd wordt tot een autorijschool (Autorijschool Z, 1979).
Vanaf 1984 wordt het pamflet bewust weggelaten en creëert Bijl in galeries en musea nauwgezet imitaties van de realiteit van alledag in de vorm van bijvoorbeeld een psychiatrische instelling (1981) of een supermarkt (1990). Intussen is het een hele reeks geworden waarin hij ons tijdperk, onze beschaving laat zien.
Naast deze ‘Transformatie-installaties’ maakt Bijl ook ‘Situatie-installaties’. In de alledaagse omgeving pleegt hij kleine, beeldverstorende ingrepen zoals het plaatsen van opgezette meeuwen in de stad (Bird Installation, 1992) of van een Romeinse straat in een park (Roman Street, 1994). Door iets toe te voegen aan de sociale of publieke ruimte ondermijnt hij de realiteit ervan.
Een ander reeks bestaat uit ‘Compositions Trouvées’, die kleine uitsnedes uit de realiteit tonen. Ze hebben een autonome functie en beschadigen de bestaande situaties niet. Banale voorwerpen worden uit hun context gehaald en in het museum geplaatst. Hier wordt de grens tussen kunst en realiteit in vraag gesteld. De recentere reeks ‘Sorry’s’ tenslotte bestaat uit kleine absurde combinaties van bestaande voorwerpen met een poëtische inslag.